11.11.2016

Street art w Kijowie


Kijów muralami stoi. Wyrastają jak grzyby po deszczu, ożywiając miasto i nadając kolorytu szpetnym elewacjom stolicy Ukrainy. Część z nich jest typowo komercyjna, część traktuje o ochronie środowiska. Ale sporo jest też takich, które zostały zainspirowane najświeższymi wydarzeniami na Ukrainie. Ich celem jest podkreślenie narodowego ducha i dodanie otuchy mieszkańcom kraju. Artyści z całego świata od 2014 roku przybywają do Kijowa, by swoimi dziełami wyrazić solidarność i wsparcie dla mieszkańców kraju. Spójrzmy na Kijów nie od strony 1500-letniej historii tego miasta podkreślanej przez blask pięknych prawosławnych cerkwi, a przez ściany centrum miasta, niejednokrotnie niosące pewne przesłanie.


#1 Renesans (Julien Mullan, Alexiey Kislov, 2014), Borychiv Tik 33



Dzieło to, można powiedzieć, futurystyczna wizja Ukrainy. Przedstawiona jest tu postać kobiety, interpretowana jako bogini w wieńcu i wojskowej kurtce, otaczająca opieką miasto. Miastem jest oczywiście Kijów, u którego podstawy zauważyć można dwie głowy kozaków, uchodzących w ukraińskiej historii za bohaterów. Kobieta trzyma w dłoni dziecko patrzące z nadzieją w przyszłość, które jest uosobieniem odrodzenia kraju. Kręgi nad głową kobiety mają symbolizować przejście Ukrainy na nowy poziom świadomości. Świadomości po Majdanie.


Ten sam autor (Julien Mullan) podczas swojego pobytu w Kijowie w 2014 roku stworzył również graffiti, które interpretować można jako jedność Ukrainy. Dwie postacie ubrane w ukraińskie barwy związane są ze sobą rękami oraz tryzubem, czyli godłem kraju (Olhynska 3).


#2 Plac Bohaterów Niebiańskiej Sotni i Siergiej Nigoyan (Alexandre Farto, 2015), Mykhailivska 22



Maszerując w górę, w kierunku cerkwi św. Andrzeja dostrzeżemy jeszcze kilka przykładów street artu. Kolejnym celem wędrówki jest jednak Plac Michajłowski, przy którym doskonale widoczna jest pewna postać – Siergiej Nigoyan.

Dwudziestoletni Siergiej pochodził z regionu Dnipropietrowska. Na Majdan przyjechał w grudniu 2013 roku, nie informując o tym nawet swojej rodziny. Chciał zostać aktorem, uwielbiał ukraińską literaturę, na barykadach został nawet przypadkowo nagrany podczas czytania poezji Tarasa Szewczenki. W styczniu 2014 roku został zastrzelony jako pierwsza ofiara Majdanu.

Pomiędzy Majdanem a Placem Michajłowskim utworzono Plac Bohaterów Niebiańskiej Sotni, nazwany tak na cześć setki cywilnych ofiar tamtych wydarzeń.  Nad nim znajduje się właśnie twarz Nigoyana. Mural został wykonany przez portugalskiego artystę Alexandre Fartu, który uważnie śledził wydarzenia na Majdanie i bez wahania zdecydował się stworzyć to dzieło bez gratyfikacji finansowej. Materiały do jego stworzenia zostały sfinansowane przez mieszkańców Kijowa, a na odsłonięciu muralu pojawił się nawet sam prezydent Petro Poroszenko.


#3 Czas Zmian (Volodymir Manzhos i Oleksiy Bordusov, 2014),  Striletska 6



Rok 2014 to początek agresji Rosji na Ukrainę. Mural "Czas zmian" jest artystycznym przedstawieniem wydarzeń w kraju. Jest walką dobra ze złem. Walka ta odbywa się tu na dwóch płaszczyznach – ziemskiej (materialnej) oraz kosmicznej (duchowej). W dolnej części można zauważyć postać kozaka, porównywaną często do samego Chmielnickiego, walczącego z postacią złą, w której dopatrzyć się można Władimira Putina. W tle tych postaci można zwróci uwagę na wiele szczegółów: małpę z karabinem, która mógłby być symbolem wojennego zdziczenia ludzkości, płonące opony, czy czołg z napisem "w Kijowie". Warto również zwrócić uwagę na zamek i przelatującego bociana. Jest to nawiązanie do przedstawionego na ukraińskim banknocie 200 hrywien zamku w Łucku, z którego wylatuje bocian. Tutaj ptak odwrócony jest w kierunku zamku, co ma dawać nadzieję i symbolizować powrót do domu. Walka dobra ze złem odbywa się tu też w płaszczyźnie niebieskiej. Świat opętany jest przez zło. Postać zła trzyma w rękach klepsydrę, w której uwięzione jest ludzka głowa i głowa małpy, a do odwrócenia klepsydry pozostało niewiele czasu. Powstrzymać go ma boska postać w barwach flagi Ukrainy.

Fragment muralu "Czas zmian". Widoczna jest walka Chmielnickiego z Putinem, małpa z karabinem oraz bocian lecący w kierunku zamku w Łucku.

#4 Marzyciel (Fintan Magee, 2015), Striletska 12



Kolejne dzieło street artu prezentuje gimnastyczkę uchwyconą podczas wykonywania salta. I nie byłoby w tym muralu nic nadzwyczajnego, gdyby nie fakt, iż tą gimnastyczką jest mistrzyni świata w gimnastyce artystycznej ukraińskiego pochodzenia – Anna Rizatdinova. Zawodniczka pochodzi z Symferopola i ma krymskie korzenie. Po aneksji Krymu gimnastyczka otwarcie komentowała wydarzenia słowami: "Jak Krym może być rosyjski? Jak nasza szkoła w Symferopolu może trenować pod rosyjską flagą?". Obiecała również pozostać wierną reprezentacji Ukrainy.

#5 Konwalia (Guido van Helten, 2015), Striletska 20



Mural upamiętnia najwybitniejszą ukraińską poetkę – Łesię Ukrainkę. Postać  przedstawiona jest tutaj w narodowym stroju – wyszywance, a kwiaty nawiązują do pierwszego dzieła "Konwalia". Wiersz napisany został przez poetkę w wieku trzynastu lat i opublikowany w podziemnej gazecie Zoria we Lwowie. Ze względu na zakaz używania języka ukraińskiego, autorka po raz pierwszy użyła swojego pseudonimu "Łesia Ukrainka". W swej twórczości artystka krzewiła wiarę w wolność i niepodległość Ukrainy, kultywując lokalne tradycje, język i kulturę.

#6 Ukraiński św. Jerzy (Volodymir Manzhos i Oleksiy Bordusov, 2014), Velyka Zhytomyrska 38



Mural autorstwa tych samych twórców co "Czas zmian" nawiązuje do legendy o Św. Jerzym pokonującym smoka. Świętym jest tutaj kozak z głową sokoła, który przecina węża starającego się zagrabić tutejszą ziemię. Kozak utożsamiany jest tutaj z narodem ukraińskim, natomiast wąż symbolizuje wszelkich wrogów, które zmusiły Ukrainę do walki o suwerenność.

#7 Murale Hruszewskiego (Sichovykh Striltsiv 75) i Skoropadskiego (Starovokzalna 12) (Kailas-V, 2016)



W Kijowie od 2014 roku wiele się zmienia. Najdrobniejszymi detalami podkreśla się tu narodowość. Godła Związku Radzieckiego zastępuje Tryzub, Wielką Wojnę Ojczyźnianą Druga Wojna Światowa. Na ścianach pojawiają się nie tylko artyści kultywujący język ukraiński, ale także politycy, którzy dążyli do powojennej suwerenności Ukrainy. Mural Mychaiło Hruszewskiego upamiętnia postać przewodniczącego Rady pierwszego współczesnego Państwa Ukraińskiego – Ukraińskiej Republiki Ludowej, proklamowanej po obaleniu caratu w 1917 roku. Powstanie muralu wspierane było przez burmistrza Kijowa Witalija Kliczkę, który chciał upamiętnić 150 rocznicę urodzin polityka. Podobny mural przedstawia Pawła Skoropadskiego, który za sprawą Niemiec przejął władzę nad Ukraińską Republiką Ludową w 1918 roku. Powstał on na ścianie budynku, w którym decydowały się losy Ukrainy w po I Wojnie Światowej.


#8 Opiekunka (Mata Ruda, 2016), Tarasa Shevchenka 1



Ukraina jest kobietą. Świetnym na to przykładem jest stojący pośrodku Majdanu Niezależności pomnik bogini Berehyni, słowiańskiego bóstwa utożsamianego z Ukrainą. Dla ukraińskich artystów lat osiemdziesiątych postać ta była uosobieniem idealnej ukraińskiej kobiety. Od momentu uzyskania niepodległości przez Ukrainę w 1991 roku ta pogańska bogini  jest symbolem matki, ojczyzny, a także niepodległości. Postać zainspirowała artystę, który tuż przy samym Majdanie stworzył obraz Berehyni. Przedstawiona tutaj została kobieta w chuście, zewsząd otoczona słonecznikami, które tak bardzo kojarzą się z ukraińskim krajobrazem. Sam artysta, poza inspiracją mitologią słowiańską, chciał jednocześnie upamiętnić wizerunek kobiet zmuszonych do ucieczki podczas wojny w rejonie Kaukazu.

Pomnik Berehyni na Majdanie Niezależności w Kijowie. W tle hotel Ukraina
 Mapę trasy po muralach znajdziesz tu 

Podobał Ci się post? Zostaw komentarz lub polub go na facebooku :)

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz